Hoe berekenen wij de schoolscore?
Methodologie
Elke school op Schoolvergelijker krijgt een samengestelde score van 0 tot 100. Hieronder staat precies hoe die score tot stand komt, welke data we gebruiken en waarom we bepaalde keuzes maken.
De scoreformule
De score wordt apart berekend voor basisscholen (PO) en middelbare scholen (VO). De scores zijn niet onderling vergelijkbaar en worden ook niet door elkaar getoond op overzichtspagina's.
Basisscholen (PO)
De basisschoolscore is een gewogen gemiddelde van vier componenten, elk genormaliseerd naar een schaal van 0–100. Daarna wordt een inspectie-modifier toegepast:
| Component | Gewicht | Databron |
|---|---|---|
| Doorstroomtoetsscore (SES-gecorrigeerd) | 40% | DUO |
| Doorstroom naar VWO/HAVO | 35% | DUO |
| Toetsscoretrend (3 jaar) | 15% | DUO |
| Leerlingaantal-trend | 10% | DUO |
Ontbreekt de toetstrend (minder dan 3 meetjaren), dan wordt het gewicht van die component herverdeeld over de overige drie.
Op de basiscore past de inspectie een modifier toe (geen gewogen component): goed +10 punten, voldoende 0 punten, onvoldoende -15 punten, zeer zwak -25 punten. Zo telt een slecht inspectie-oordeel zwaar mee zonder dat het voldoende/goed-verschil het totaalprofiel domineert.
Scholen met te weinig data (geen toetsscore én geen doorstroomcijfer) krijgen geen score.
Middelbare scholen (VO)
| Component | Gewicht | Databron |
|---|---|---|
| Slaagpercentage (SES-gecorrigeerd) | 40% | DUO |
| Zittenblijvers (omgekeerd: lager is beter) | 30% | DUO |
| Slaagpercentage-trend (3 jaar) | 20% | DUO |
| Leerlingaantal-trend | 10% | DUO |
Dezelfde inspectie-modifier als bij PO. Praktijkonderwijsscholen (PRO) hebben geen examen en krijgen geen score; ze zijn zichtbaar in de VO-sectie zonder vergelijkingscijfer.
Scoredrempels en labels
De totaalscore vertaalt zich naar een van vier labels:
SES-correctie: eerlijk vergelijken
Een school in een kansarm gebied die gemiddeld scoort op de doorstroomtoets, presteert in werkelijkheid bovengemiddeld. Leerlingen met een lagere sociaaleconomische achtergrond starten met een gemiddelde achterstand die niets met de school te maken heeft.
We corrigeren de toetsscore en het slaagpercentage voor de SES-index: een maat voor de sociaaleconomische status van de buurt, gebaseerd op CBS-buurtcijfers (inkomensniveau, koopwoningaandeel, sociale huur). De correctie is gecentreerd op de werkelijke mediaan van alle scholen (6,9 op de index), niet op een theoretisch middelpunt. Scholen in kansarme buurten krijgen een opwaartse correctie; scholen in welgestelde buurten worden iets strenger beoordeeld.
Scholen waarvoor geen CBS-buurtdata beschikbaar is, krijgen geen correctie. De ruwe score wordt dan ongewijzigd gebruikt.
Praktisch effect: je kunt scholen in verschillende buurten eerlijk naast elkaar leggen. Een "Voldoende"-school in een achterstandswijk kan qua absolute prestaties vergelijkbaar zijn met een "Goed"-school in een welvarende buurt.
Databronnen
We gebruiken uitsluitend openbare, officiële Nederlandse overheidsbronnen:
- DUO (Dienst Uitvoering Onderwijs) — doorstroomtoetsscores, leerlingaantallen (historisch), schooladviezen en PO→VO doorstroomcijfers. Schooljaar 2024-2025. duo.nl/open_onderwijsdata
- Inspectie van het Onderwijs — vigerende oordelen per school (goed / voldoende / onvoldoende / zeer zwak), publicatiedatum en rapportlinks. toezichtresultaten.onderwijsinspectie.nl
- CBS Kerncijfers wijken en buurten — sociaaleconomische buurtdata voor de SES-correctie (inkomen, WOZ, bevolkingssamenstelling). opendata.cbs.nl
- PDOK Locatieserver — geocodering van schooladressen voor buurtmatching en kaartweergave. api.pdok.nl
Normalisatie van toetssystemen
Niet alle scholen gebruiken hetzelfde toetssysteem. Nederlandse basisscholen werken met verschillende doorstroomtoetsen: IEP, Route 8, DIA en Leerling in Beeld. Elk systeem heeft zijn eigen schaal en normen.
DUO publiceert voor elke school de procentuele verdeling van leerlingen over de schooladviesniveaus (VWO, HAVO, VMBO-T, VMBO-K, VMBO-B, Praktijkonderwijs). Die verdeling is toetsonafhankelijk. Wij gebruiken die als primaire basis voor vergelijking. Waar toetsscores beschikbaar zijn, normaliseren we ze naar een z-score ten opzichte van de landelijke verdeling voor dat specifieke toetssysteem, zodat een IEP-score eerlijk vergelijkbaar is met een Route 8-score.
Ontbrekende data en drempels
Niet elke school heeft voor alle componenten data. Dat kan verschillende oorzaken hebben:
- Kleine scholen (minder dan 15 leerlingen in groep 8) worden door DUO niet gepubliceerd om privacy te waarborgen.
- Niet elke school heeft een gepubliceerd inspectie-oordeel; recent geïnspecteerde scholen kunnen nog in verwerking zijn.
- Doorstroomcijfers zijn alleen beschikbaar voor scholen die actief deelnemen aan de DUO-koppeling.
- Praktijkonderwijsscholen (PRO) hebben geen centraal examen en vallen buiten de scoreberekening.
Voor basisscholen is minimaal één kerncomponent vereist: toetsscore of doorstroomcijfer. Voor middelbare scholen: slaagpercentage of zittenblijverscijfer. Scholen die aan geen van beide voldoen, tonen geen totaalscore.
Ontbreekt een optionele component (trend), dan wordt het gewicht proportioneel herverdeeld over de beschikbare componenten.
Wat we niet meten
Cijfers vertellen niet het hele verhaal. De schoolscore is een startpunt, geen eindoordeel. We meten bewust niet:
- Pedagogisch klimaat en schoolcultuur — dat is alleen te beoordelen door de school zelf te bezoeken.
- Oudertevredenheid — we hebben geen betrouwbare, representatieve enquêtedata.
- Afstand tot je huis — voor veel ouders het praktischste criterium; gebruik onze zoekfunctie om op gemeente of postcode te filteren.
- Wachtlijsten en inschrijfbeleid — dit verschilt per school en is moeilijk systematisch bij te houden.
Gebruik de score om een shortlist te maken, en bezoek daarna de scholen zelf via een open dag.
Waarom beter dan ruwe cijfers?
De gemiddelde doorstroomtoetsscore per school zegt op zichzelf weinig. Een school met score 545 in Amsterdam-Zuid presteert misschien slechter dan een school met score 540 in een Groningse krimpregio, zodra je de sociaaleconomische context meetelt.
Door meerdere signalen samen te brengen (toets, inspectie, doorstroom, context) en te corrigeren voor achtergrond, krijgen ouders een eerlijker beeld dan elk los cijfer afzonderlijk geeft. Niche.com en GreatSchools in de VS hanteren een vergelijkbare aanpak; wij passen dit systematisch toe op het Nederlandse onderwijs.
Wat we landelijk zien in de data
Van de 5.998 basisscholen in Nederland met voldoende data voor een score heeft 1,6% het inspectieoordeel 'goed'. Bron: Inspectie van het Onderwijs, schooljaar 2024-2025.
De gemiddelde doorstroomtoetsscore onder basisscholen met gepubliceerde toetsscores ligt op 150,9. Bron: DUO, schooljaar 2024-2025.
Gemiddeld stroomt 45,6% van de leerlingen op Nederlandse basisscholen door naar HAVO of VWO. Bron: DUO doorstroomcijfers, schooljaar 2024-2025.
Veelgestelde vragen
Hoe wordt de schoolscore berekend?
Wat betekent de SES-correctie?
Waarom scoort een school in een kansarm gebied hoger dan verwacht?
Welke data gebruikt Schoolvergelijker?
Hoe vaak wordt de score bijgewerkt?
Is de score van PO en VO vergelijkbaar?
Vragen over de methodologie, of zie je een fout in onze berekening?
Neem contact op →Zie ook: Databronnen · Over Schoolvergelijker